منطق و استدلال نبودند ، بلكه آنها را با تهديدهاى تكان دهنده و كوبنده مواجه مىكند ، و آينده شوم و دردناك آنها را در برابر چشمشان مجسم مىسازد ، كه گاه اين منطق براى اين گونه افراد مؤثرتر است . نخست مىگويد : « ما براى كسى كه قيامت را انكار كند آتش سوزانى مهيا كرده‌ايم » ( * ( وَأَعْتَدْنا لِمَنْ كَذَّبَ بِالسَّاعَةِ سَعِيراً ) * ) ( 1 ) . سپس توصيف عجيبى از اين آتش سوزان كرده مىگويد : « هنگامى كه اين آتش آنها را از راه دور ببيند چنان به هيجان مىآيد كه صداى وحشتناك و خشمآلود او را كه با نفس زدن شديد همراه است مىشنوند » ! ( * ( إِذا رَأَتْهُمْ مِنْ مَكانٍ بَعِيدٍ سَمِعُوا لَها تَغَيُّظاً وَزَفِيراً ) * ) . در اين آيه تعبيرات متعدد گويايى است كه از شدت اين عذاب الهى خبر مىدهد : 1 - نمىگويد آنها آتش دوزخ را از دور مىبينند ، بلكه مىگويد آتش آنها را مىبيند ، گويى چشم و گوش دارد ، چشم بر راه دوخته و انتظار اين گنهكاران را مىكشد ! 2 - نياز به اين ندارد كه آنها نزديك آن شوند تا به هيجان درآيد ، بلكه از فاصله دور - كه طبق بعضى از روايات يك سال راه است - از خشم فرياد مىزند . 3 - از اين آتش سوزان توصيف به « تغيظ » شده است ، و آن عبارت از حالتى است كه انسان خشم خود را با نعره و فرياد آشكار مىسازد . 4 - براى آتش دوزخ ، « زفير » قائل شده يعنى شبيه آن حالتى كه انسان نفس را در سينه فرو مىبرد ، آن چنان كه دنده‌ها به طرف بالا رانده مىشوند و اين

--> ( 1 ) « سعيرا » از ماده « سعر » ( بر وزن قعر ) به معنى شعله ور شدن آتش است بنا بر اين سعير به آتش شعله ور و دامنه دار و سوزان گفته مىشود .